Hoe kan ik koolmonoxidevergiftiging voorkomen?

CO is een kleurloos, geurloos en smaakloos gas waardoor je het niet opmerkt. Jaarlijks belanden er dan ook meer dan 500 Vlamingen in het ziekenhuis met een CO-vergiftiging, soms met de dood als gevolg. Gelukkig zijn er maatregelen die je kunt nemen om dit te voorkomen. In dit artikel bespreken we hoe je CO-vergiftiging kunt herkennen en, belangrijker nog, hoe je het kunt voorkomen.

Hoe en waar ontstaat koolmonoxide?

Koolstofmonoxide (CO) ontstaat bij onvolledige of slechte verbranding van brandstoffen zoals gas, hout, olie en steenkool. 

Elk verbrandingstoestel kan CO vrijgeven. Voorbeelden hiervan zijn:

• Olie- en gasboilers
• Draagbare generatoren
• Keukenfornuizen op olie of vaste brandstoffen
• Verwarmingstoestellen op gas of paraffine
• Barbecues
• Verstopte schoorstenen
• Hout- of gaskachels
• Sigarettenrook
• Gastoestellen
• Alle apparaten op fossiele brandstof

CO-vergiftiging

Een CO-vergiftiging ontstaat door slecht werkende verwarmingstoestellen en warmwaterinstallaties in combinatie met een slechte verluchting. 

• Een acute koolmonoxidevergiftiging ontstaat door een kortdurende bloostelling aan hoge concentratie koolmonoxide.
• Een chronische koolmonoxidevergiftiging ontstaat door herhaalde of langdurige blootstelling aan lagere concentraties en is moeilijker vast te stellen.

Symptomen

De eerste symptomen van een CO-vergiftiging zijn vaak vaag en lijken vaak op een griepje, waardoor ze gemakkelijk over het hoofd worden gezien. Denk hierbij aan hoofdpijn, duizeligheid, misselijkheid en braken en vermoeidheid. 

Preventie

Er zijn verschillende maatregelen die je kan nemen om de kans op een CO-vergiftiging te vermijden.

1. Ventileer voldoende

Een tekort aan verse lucht (zuurstof) zorgt voor CO-vorming in het verwarmingstoestel. Zorg dus altijd voor voldoende aanvoer van verse lucht in ruimtes met verbrandingstoestellen en ruimtes waar je regelmatig komt. Dat kan via een mechanisch ventilatiesysteem, ventilatieroosters of een raam in kiepstand of op een kier.

2. Correcte installatie en regelmatig onderhoud

Laat je verwarmingstoestel enkel plaatsen door een erkend installateur. Ook het onderhoud van je toestellen en schoorsteen dient te gebeuren door een erkend vakman. Het onderhoud van het centraal stooktoestel van je verwarmingsinstallatie is bovendien verplicht. 

• Central stooktoestellen op gas (aardgas, butaan, propaan): elke 2 jaar
• Centrale stooktoestellen op stookolie (mazout) of vaste brandstof (hout, pellets, steenkool, ...): elk jaar 

3. Vermijd gevaarlijke situaties

Vermijd het gebruik van barbecues, verplaatsbare verwarmingstoestellen op gas of petroleum binnenshuis. 

CO-melders

Omdat CO onzichtbaar en reukloos is, is een CO-melder een betrouwbare manier om gevaar tijdig te detecteren.  Een koolmonoxidemelder detecteert de aanwezigheid van CO in de lucht en geeft een luid alarmsignaal af wanneer deze een gevaarlijke hoeveelheid aan koolmonoxide in de lucht meet over een bepaalde tijd. 

Let wel op, je mag een CO-melder nooit als vervanging zien van andere preventieve maatregelen, zoals het verluchten van je woning en de jaarlijkse controle van je verwarmingsinstallatie en schoorsteen.

Plaats een CO-melder:

• aan het plafond in elke ruimte met een verbrandingstoestel en/of rookafvoerkanaal
• in elke leefruimte op een hoogte van 1,5m
• in de slaapkamer op lighoogte